فیوزها در تابلو های برق :

فیوز ها قدیمی ترین وسیله های حفاظتی میباشند كه از ابتدای عمر شبكه های برق تا كنون مورد استفاده قرار گرفته اند.این ماندگاری میتواند به سادگی قابل توجه آنها برگردد.فیوز در عبور جریان عادی شبكه واكنشی نشان نمی دهد اما وقتی جریان بیش از حد عادی عبور كند در زمان مشخص ذوب خواهد شد و مدار عبور جریان قطع خواهد شد.این اضافه جریان دارای دو نوع است ،یكی اضافه جریان بر اساس اتصال كوتاه و دیگری اضافه جریان بر اساس اضافه بار است.

.

از دیگر مواردی كه از مزایا و حسن های فیوزها در صنعت بكار میرود مكانیزم ساده آنها،قدرت قطع بالای آنها،سرعت عملكرد و مشخصه Current limiting خوب آنها،اطمینان در عملكرد آنها،تعویض سریع آنها در سیستم آسیب دیده ،قیمت خوب و شرایط اقتصادی خوب،كاهش چشمگیر در تلفات سیستم الكتریكی ما و انواع كاربرد آنها در صنعت امروزی است .

 استاندارد مورد استفاده در فیوزها كه استاندارد كاربردی انها است،استاندارد IEC 60269  است كه دارای چهار بخش میباشد:

IEC 60269-1:Low voltage fuses,general requirement:

این استاندارد مربوط به فیوز های ولتاژ پایین با استفاده های كلی یا عمومی است ،كه از نظر كلاس بندی شامل دو دسته میشود:

-فیوز هایی كه برای حفاظت كابل و خط بكار میرود،به این فیوز ها كلاس gG میگویند.

-فیوزهایی كه برای حفاظت دستگاه ها الكتریكی بكار میروند،این فیوز ها دارای سه كلاس،aM,gTr,gB هستند.

*حرف اول كه بصورت حروف كوچك انگلیسی بكار میرود، a ,g است وبرای تشخیص حالت قطع كنندگی آنها است:

g:برای كاربرد های عمومی و جنرال بكار میرود و از نظر حفاظتی دارای محدوده و رنج کاملی است.

a:برای كاربرد های خاص است و از نظر حفاظتی دارای رنج و محدوده خاصی است ،از این فیوز ها به عنوان فیوز های پشتیبان استفاده میشود و حالت قطع كنندگی آن از یك جریانی بالاتر است.

*حرف دوم كه بصورت حروف بزرگ انگلیسی بكار میرود و برای تشخیص نوع كاربرد آنها است و انواع مختلفی به شرح زیل دارد:

برای حفاظت كامل ،برای فیوزها با حالت قطع كنندگیg:

G:برای كار برد های معمول و عمومی است ،كه فیوزهای مصارف عمومی، مخصوصا"رساناهای معمولی از جمله كاربرد های این دسته است (gG).مشخصه سابق این فیوز ها gL, gF بود.

M: از جمله كاربرد های این دسته با این مشخصه، حفاظت های موتوری است(gM).

N:فیوزهای سریع و بدون تاخیر هستند كه مطابق با استاندارد آمریكای شمالی است و برای مصارف عموی بكار میرود(gN).

D:فیوزهای تاخیری هستند كه مطابق با استاندارد آمریكای شمالی است و برای مصارف عمومی بكار میرود(gD).

R:برای حفاظت از نیمه هادی ها است (gR).

Tr:از جمله كاربرد های این دسته با این مشخصه، حفاظت های ترانسفورماتور ها است(gTr).

B:برای حفاظت ایستگاه های زیر زمینی بكار میرود(gB).

برای رنج های خاص حفاظتی ،برای فیوزها با حالت قطع كنندگیa:

M:حفاظت الكترو موتورها فقط در برابر جریان های  اتصال كوتاه (aM).

R:حفاظت نیمه هادی ها فقط در برابر جریان های  اتصال كوتاه (aR).

*فیوز های aM سریع و مطمئن برای حفاظت موتورها و همین طور كابل ها  فقط در برابر اتصال كوتاه، با قدرت قطع100kA هستند.اگر از این فیوز ها جایی استفاده كردید كه حفاظت اضافه بار برای موتورها مد نظر است  این نكته را در نظر بگیرید كه همراه این فیوز باید رله اضافه بار بی متال و كنتاكتور هم در نظر بگیرید چون این نوع فیوز ها فقط مخصوص اتصال كوتاه است.

*نکات خاص جهت انتخاب فیوز  :


[
فیوزهای تاخیری] بسته به کارکرد فیوز ، مشخصات مختلفی موجود و قابل انتخاب است. فیوزهای با مشخصه عملکرد سریع برای حفاظت در برابر اتصال کوتاه و همچنین در کاربردهای محدود سازی جریان مناسب هستند در حالیکه اضافه بارهای گذرای کوتاه مدت هم سبب فعال شدن آنها میگردد.. فیوز هایی که در راه اندازی الکترو موتورها به کار می روند ،برای زمان کوتاه (زمان راه اندازی موتور)تحمل عبور جریان بیشتری را دارند به همین علت به آنها فیوز تاخیری ،موتوری یا کند سوز می گویند.فیوز های تاخیری معمولا با علامت حلزون و یا واژه trageبر روی آنهامشخص می شوند  )
تفاوت مشخصه این فیوزها، به لحاظ تکنولوژی ساخت در نوع تیغه یا نوار فلزی بکار رفته در فیوز است. در جریان های زیاد اتصال كوتاه این فیوز aM است كه سرعت عمل سریع و زمان لازم برای قطع كم است ، كه به آن به نوعی فیوز تند كار میگویند.

اجزای تشکیل دهنده ی فیوز :
 پایانه : قسمتهای فیوز را که برای اتصال الکتریکی مدار خارجی تعبیه شده است پایانه گویند
پایه فیوز : به قسمت های ثابت یک فیوز گفته می شود که مجهز به ترمینال هایی  برای اتصال به مدار خارجی بوده و در مورد بعضی از انواع دارای روپوش محافظ نیز می باشد
نکته : فیوز وقتی قادر به حفاظت مدار است که در مسیر فاز و ابتدای مدار نصب شود.
کنتاکتهای پایه فیوز : به قسمت های هادی پایه فیوز گفته می شود که با کنتاکت های کلاهک فیوز یا رابط  فیوز در ارتباط است .
کلاهک فیوز : به قسمت جداشدنی فیوز گفته می شود که حامل رابط فیوز بوده و خارج کردن و تعویض آن را راحت میکند.
کنتاکت های کلاهک فیوز : برای اتصال به کنتاکت های رابط فیوز و نیز اتصال به کنتاکت پایه فیوز طراحی شده است.
نگهدارنده ی فیوز : به مجموع پایه فیوز و کلاهک فیوز نگهدارنده فیوز گویند.
رابط فیوز ( فشنگ فیوز ) :به قسمتی از فیوز گفته میشود که شامل المان فیوز بوده وپس از عمل کردن فیوز برای آماده سازی مجدد آن ، باید تعویض گردد.
کنتاکت های رابط فیوز : یرای اتصال رابط فیوز به کنتاکت های پایه فیوز و کنتاکت های کلاهک فیوز طراحی شده است.
المان فیوز : بخشی از فیوز بوده که هنگام عملکرد فیوز ذوب می گردد . (سیم فیوز)
شاخص فیوز :قسمتی از فیوز بوده که مشخص  می کند فیوز سالم بوده یا عمل کرده است. شاخص فیوز را با توجه به جریان نامی فیوز ، به رنگهای مختلف می سازند. جدول زیر جریان نامی را با توجه به رنگ شاخص آن مشخص می کند.شاخص فیوز توسط یک سیم مقاومتی نگهداشته می شود. پس از سوختن المان فیوز سیم مقاومتی نیز سوخته  و پولک فلزی که تحت کشش فنری کوچک قرار دارد آزاد می شود. در فیوزهای فشار قوی به عوض پولک ازیک میله فلزی قطع کننده ( فشنگ ) استفاده شده است. این میله با ضربه ای در حدود 12 Kg سبب قطع کنتاکت کلید و فرمان به لامپ سیگنال و غیره می شود.

رنگ پولک    جریان نامی فیوز به آمپر      رنگ پولک       جریان نامی فیوز به آمپر
صورتی                     2                    قهوه ای روشن                 4
سبز                          6                      قرمز روشن                 10
خاکستری                 16                           آبی                      20
زرد روشن               25                          سیاه                      35
سفید                        50                     مسی روشن                 63
نقره ای                    80                       قرمز تیره                100
زرد تیره                 125                         مسی                   160
آبی                        200

نکته : در داخل فشنگ فیوز خاک کوارتز یا ماسه ریزه پر میکنند خاصیت این پودر این است که در هنگام قطع فیوزباعث خاموش شدن جرقه تولید شده در داخل فشنگ می شود و از انفجار در اثر جرقه جلوگیری می کند.
انواع فیوز :
1-از نظر ولتاژ شبکه
2- از نظر مورد استعمال
3- از نظر محکم شدن کلاهک فیوز به پایه فیوز
4- از نظر منحنی ذوب المان فیوز
5- از نظر نحوه ی عملکرد
6- از نظر نحوه ی کاربرد
.

 

 

 

 



شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Mobile Traffic | سایت سوالات